Тапсырма. 113-бет. Деңгейлік тапсырмаларды орындаңдар. 1-деңгей. Мәтіндегі жер шары, көне, дәуір, қарым-қатынас, тұщы сөздерінің баламаларын жазыңдар.
2-деңгей. Екі есімдікті тәуелдеп, септеңдер.

1-деңгей:
Жер шары - мұхиттің өзгерушіліктерін және шара, ауа райыны жазатын сөздерді аталады. Мысалға, "әлем", "молшылық", "ауа", "бауыр" сөздері.

Көне - батырма, қозғалыс, тұрмыс, баян солтауыларын аталады. Мысалға, "малай науа", "аңғар алланары", "бираулар" сөздері.

Дәуір - кезең, кезет, есептік оқиға, мереке, тарихи іс-әрекеттерді аталады. Мысалға, "мамандандыру", "қорытынды", "операция", "атализм" сөздері.

Қарым-қатынас - басқада есімдерге ниетін және ауқымын көрсететін сөздерді аталады. Мысалға, "арман", "түсіндірік", "резалия", "әсер" сөздері.

Тұщы - айырылмайтын, ажарланбайтын деп саналатын, қайтыстыру қарсылықты жасауға мәжбүр ететін сөздерді аталады. Мысалға, "өрістеу", "жюри", "тексеру", "түсу" сөздері.

2-деңгей:
Екі есімдік - бир-біріне тәуелдеп, пайда болатын, жеке тәйіндеуге болатын сөздерді аталады. Мысалға, "асық-артқы", "көк-жасыл", "зауыт-су тамшылары", "ал-кормек" сөздері.

Септе - астанайы саналардың арасында далалық құрамына қосылатын сөздерді аталады. Мысалға, "беру-алу", "аяу-нан", "тоқтар-шикестер", "жалпылау-аяулату" сөздері.

Өтеңшеу: Бірінші орын үшін міндетті сөзді жазамыз. Мұнда "Мәтіндегі жер шары, көне, дәуір, қарым-қатынас, тұщы сөздерінің баламаларын жазыңдар." деген шақырманы жазыңыз.

1-деңгейдегі мәтінде көрсетілген балаларын шығармыз: "Қаралас", "молшылық", "операция".

2-деңгейдегі мәтінде көрсетілген тәуелді септелерді шығармыз: "асык-артқы", "көк-жасыл", "жалпылау-аяулату".

Екінші орын үшін пайызымызға сөзді түсіндіреміз.
"Мәтіндегі жер шары, көне, дәуір, қарым-қатынас, тұщы сөздерінің баламаларын жазыңдар." деген шақырманы біріңғай жалпы бағытталған сөздермен жазып, өтінеміздерге және мəн түсті иелену деп ойлаймыз.