dashadasha22399

13.12.2021 10:55 •  Қазақ тiлi

Балқаш көлінің атауы қайдан шықты? Балқаш – қазақ жеріндегі ірі көл.
Кейбір зерттеушілер көлдің атауы ертеде «су» мағынасын
берген «балық» сөзіне жұрнақ жалғануы арқылы жасалған
деген болжам ұсынады.
VІ БОЛІМ. СУ – ТІРШІЛІК козі, ҚАЗАҚСТАНДАҒЫ ОЗЕН-КолДЕР. морфология (1)
Все учебники Казахстана на OKULYK.KZ
Балқаш көлінің атауы жөнінде біздің пікіріміз өзгеше.
Мұның өзіндік себебі бар. Біз ежелгі түркі жазба ескерткіш-
тері сөздігінен «су» мағынасын беретін «бал», «балық» сөзде-
рін ұшырата алмадық.
В.В.Радлов көрсеткендей, көл атауы қазақ тіліне ертеден
тән «сазды төмпешіктері бар былқылдақ, батпақ» мағынасын
беретін «балқаш» сөзімен байланысты тууы ықтимал. Бұл
ойымызды телеуіт, құманды, алтай тілдерінің деректері
рястай түседі. Оларда «палкаш» сөзі «лай, балшық, түнба»
мағыналарында қолданылады. Егер осы деректерге сенсек,
«Балқап» сөзі «батпақты көл» дегенмен барабар. Біздің
болжамымызды көлдің табиғи жағдайы да дәлелдей түсе-
ді. Балқаш көлінің солтүстік шығыс салағалауы мен Іле
өзенінің көлге құяр сағасы батпақты болып келсе, көлдің
шығысы сортаң.
Кол өз атауып осындай сипатына қарай иеленген.
7-8 сурак ыстеуге​